Rrëshqitjet masive të dheut dhe përmbytjet e menjëhershme në kufirin Nepal-Tibet kanë shkaktuar dëme të mëdha dhe kanë lënë qindra të vdekur dhe të zhdukur.
Operacionet e kërkim-shpëtimit janë duke u zhvilluar.
Media shtetërore kineze ka thënë se ka viktima të konsiderueshme, ndërsa zyrtarët nepalezë parashikojnë “humbje në shkallë të gjerë”.
Ja çfarë dimë deri më tani. Çfarë e shkaktoi rrëshqitjen vdekjeprurëse të dheut?
Ministri i jashtëm i Nepalit më parë tha se një tërmet u raportua në kufirin Tibet-Nepal pak para rrëshqitjes së dheut, duke sugjeruar se mund të ketë shkaktuar katastrofën.
Por analiza e fundit e Shërbimit Gjeologjik të Shteteve të Bashkuara sugjeron se nuk ka pasur tërmet, duke ngritur pyetje rreth asaj që shkaktoi vetë rrëshqitjen e dheut.
Një mundësi është që uji nga reshjet ose shkrirja e akullit mund të ketë destabilizuar tokën ose akullin, duke shkaktuar një reaksion zinxhir.
Ndryshimi i klimës dihet se po nxit shkrirjen më të shpejtë të akullnajave në rajonin Hindu Kush të Himalajeve, por shkencëtarët thonë se është shumë herët për të përcaktuar rolin e tij në këtë ngjarje specifike.
Shkencëtarët tani po përpiqen të bashkojnë rendin e ngjarjeve.
Ata do të shqyrtojnë imazhet satelitore të vendit të saktë ku ndodhi rrëshqitja e dheut, nëse ndonjë liqen akullnajor është tharë papritur dhe ku mund të jetë bllokuar lumi, si dhe të dhëna mbi reshjet e fundit të shiut.
Një përmbytje materialesh u drejtua drejt qyteteve veriore nepaleze, duke përfshirë zona të njohura për turistët alpinistë dhe pelegrinët. Kufiri është rreth 64.4 km në veri të kryeqytetit të Nepalit, Katmandu.
Pamjet filmike treguan një mur balte dhe shkëmbinjsh që rrëmbenin ndërtesa, rrugë dhe automjete, ndërsa njerëzit iknin nga vala e shpejtë e materialeve në rajonin Nuwakot.
Përmbytje të mëdha janë raportuar përgjatë lumenjve Bhote Koshi, Trishuli dhe Narayani.
Vdekje janë raportuar edhe në fshatrat në anën tibetiane të kufirit.
Sa njerëz janë të vdekur dhe të zhdukur?
Numri i njerëzve të vrarë ose të zhdukur ende po bëhet i qartë.
Policia e Nepalit ka raportuar se janë gjetur 157 trupa, ndërsa Kina, e cila kontrollon Tibetin, thotë se të paktën tre persona kanë vdekur.
Megjithatë, numri i të vdekurve pritet të jetë shumë më i lartë.
Sipas bordit të turizmit të Nepalit, mendohet se 403 persona janë të zhdukur, përfshirë 341 shtetas të huaj, shumë nga India.
Shtetas të tjerë të huaj nga 26 vende mendohet gjithashtu se janë përfshirë në rrëshqitjen e dheut, përfshirë 47 persona nga SHBA-ja dhe 33 nga Mbretëria e Bashkuar.
Si po reagojnë qeveritë?
Kryeministri i Nepalit tha se “i gjithë kombi është tronditur dhe thellësisht i shqetësuar” dhe se zyrtarët do të koordinohen me Kinën për reagimin.
Presidenti i Kinës Xi Jinping kërkoi një përpjekje kërkimi “të gjithanshme” dhe premtoi sisteme më të forta monitorimi dhe paralajmërimi të hershëm për të parandaluar ndikimet dytësore.
Në Indi, Kryeministri Narendra Modi tha se qeveria e tij ishte “e përgatitur t’i ofrojë Nepalit të gjitha llojet e mundshme të ndihmës humanitare”.
Kryeministri i Mbretërisë së Bashkuar Andy Burnham tha se qeveria britanike do të bëjë “gjithçka që mundemi” për të mbështetur shtetasit britanikë në Nepal.
