Botë Lajme

Mette Frederiksen e Danimarkës do të formojë qeverinë pas muajsh negociatash

Muaj që nga zgjedhjet e përgjithshme të Danimarkës, kryeministrja në detyrë Mette Frederiksen, udhëheqësja e Partisë Socialdemokrate, do të formojë një qeveri pakicë koalicioni të qendrës së majtë.

Dymbëdhjetë parti fituan vende në zgjedhjet e papërfunduara të marsit. Socialdemokratët fituan më shumë vota, por panë performancën e tyre më të dobët që nga viti 1903.

Duke folur me gazetarët pas takimit me Mbretin Frederik X, Frederiksen tha se marrëveshja u arrit pas negociatave të gjata dhe të tensionuara, duke shtuar se ajo do të prezantojë kabinetin e ri të mërkurën.

Marrëveshja i jep asaj një mandat të tretë si kryeministre në një kohë kur Presidenti i SHBA-së Donald Trump ka thënë se dëshiron të marrë përsipër Groenlandën, një pjesë gjysmë-autonome e Danimarkës.

Me 21.9% të votave, partia e Frederiksen fitoi vetëm 38 vende në zgjedhjet e marsit – duke humbur 12 dhe duke rënë shumë më poshtë se 90 të nevojshme për të formuar shumicën.

Koalicioni do të përbëhet nga Socialdemokratët e Frederiksen, Partia Popullore Socialiste, Radikale Venstre e qendrës së majtë dhe Moderatorët e qendrës, sipas një deklarate nga pallati.

“Madhëria e Tij Mbreti pritet të presë qeverinë e re në Amalienborg të mërkurën, më 3 qershor 2026, në mëngjes”, thuhet në deklaratë. Amalienborg është rezidenca zyrtare e familjes mbretërore daneze në Kopenhagen.

Frederiksen e informoi Mbretin ndërsa ishte në bordin e Jahtit Mbretëror Dannebrog, rezidenca e familjes kur ata janë në udhëtime verore ose vizita zyrtare jashtë shtetit.

Transmetuesi publik danez DR vuri në dukje në faqen e tij të internetit se vendi kishte kaluar 69 ditë pa një qeveri të re.

Përveç adresimit të thirrjeve të Trump që SHBA-të të blejnë Groenlandën, duke përmendur rëndësinë e saj strategjike për sigurinë kombëtare të SHBA-së, Frederiksen do të duhet të adresojë shqetësimet e brendshme, duke përfshirë koston e jetesës, gjendjen e ekonomisë dhe shqetësimet për mirëqenien.

Çështje të tjera qendrore për votuesit ishin të drejtat e kafshëve, niveli i lartë i pesticideve në ujin e pijshëm për shkak të mbarështimit të derrave dhe gjurma e bujqësisë në klimë në përgjithësi.

“Presim me padurim t’ju tregojmë më shumë rreth bazës politike nesër. Sepse është politika që është e mirë si për njerëzit që janë në Danimarkë. Brezat që do të vijnë. Dhe për kafshët”, shkroi 48-vjeçarja Frederiksen në Instagram vonë të hënën në mbrëmje.

Pas zgjedhjeve të marsit, rivali kryesor i krahut të djathtë i Social Demokratëve, partia Liberale Venstre, pati gjithashtu rezultatet e saj më të këqija për më shumë se një shekull, me vetëm 10.1%, duke mbetur pas Partisë së Majtë të Gjelbër SF.

Partia Popullore Daneze e ekstremit të djathtë e trefishoi rezultatin e saj në nëntë përqind të votave.