Rezistenca ndaj antibiotikëve zakonisht lidhet me përdorimin e tepërt të tyre në mjekësi dhe bujqësi. Por një studim i ri tregon se një burim i rëndësishëm shpesh neglizhohet: produktet antibakteriale të përditshme në shtëpi.
Studiuesit paralajmërojnë për produkte si sapunët, pecetat, spërkatësit dhe detergjentët që përmbajnë biocide, kimikate që vrasin bakteret. Sipas tyre, këto substanca mund t’i ndihmojnë bakteret të përshtaten dhe të bëhen më rezistente, jo vetëm ndaj vetë biocideve, por edhe ndaj antibiotikëve. Dy shembuj të zakonshëm janë komponimet amoniumi i kuaternarit (QAC) dhe kloroksilenoli.
Problemi qëndron në faktin se bakteret shpesh ekspozohen ndaj dozave të ulëta të këtyre kimikateve, si p.sh. në sipërfaqe që nuk pastrohen plotësisht ose në ujë të holluar. Kjo krijon kushte ku mbijetojnë vetëm bakteret më të forta, të cilat më pas shumohen. Me kalimin e kohës, këto baktere mund të ndajnë edhe gene rezistence me njëra-tjetrën.
Përdorimi i gjerë i këtyre produkteve e përkeqëson situatën. Kimikatet shpëlahen çdo ditë nëpër kanalizime dhe përfundojnë në mjedis, ku bakteret vazhdojnë të zhvillohen dhe të bëhen më të vështira për t’u vrarë.
Sipas studiuesve, në shumicën e rasteve këto produkte nuk ofrojnë përfitime shtesë krahasuar me higjienën bazë. Sapuni i zakonshëm dhe uji janë të mjaftueshëm për pastrim dhe larje duarsh, pasi largojnë mikrobet në mënyrë efektive.
Përdorimi i produkteve antibakteriale u rrit gjatë pandemisë COVID-19 dhe mbetet i lartë. Megjithatë, shpesh ato janë më shumë marketing sesa domosdoshmëri dhe mund të kenë edhe efekte të dëmshme për shëndetin dhe mjedisin.
Studiuesit kërkojnë kufizimin e këtyre përbërësve në produktet e zakonshme dhe më shumë ndërgjegjësim publik. Ata theksojnë se kjo është një mënyrë e thjeshtë për të luftuar përhapjen e “superbaktereve”.
Mesazhi kryesor është i qartë: më shumë “antibakterial” nuk do të thotë domosdoshmërisht më i pastër. Higjiena bazë mbetet zgjidhja më e mirë për shumicën e familjeve.
